Iedereen heeft recht op een bevredigend relationeel, emotioneel en seksueel leven. Dit omvat het recht op privacy, anticonceptie, ouderschap en de bevrediging van seksuele behoeften. Voor personen met een handicap zijn er echter een aantal obstakels die de toegang tot deze rechten in de weg staan, vaak van maatschappelijke aard, maar soms ook gekoppeld aan de handicap van de persoon.

Personen met een handicap, hun naasten en professionals die met hen werken informeren over relaties, emoties en seks kan al helpen om die obstakels weg te nemen. Aderen hebben begeleiding nodig.

Personen met een handicap hebben altijd toegang tot diensten die informatie en hulp bieden bij emotionele en seksuele kwesties. Maar er zijn ook gespecialiseerde diensten voor personen met een handicap, die informatie en advies geven op maat van hun specifieke behoeften.

Onderwijs over het relationele, emotionele en seksuele leven (EVRAS - Éducation à la vie relationelle affective et sexuelle) beantwoordt aan de behoefte aan informatie en bewustmaking van het grote publiek. Het is meestal gericht op leerlingen in het algemeen leerplichtonderwijs, maar er zijn ook mogelijkheden voor het buitengewoon onderwijs en voor instellingen die personen met een handicap opvangen.

De EVRAS-cellen ontwikkelen projecten die zijn aangepast aan de behoeften, de middelen en de realiteit van de school of de instelling. Ze kunnen op verschillende niveaus plaatsvinden, bijvoorbeeld als reactie op een gebeurtenis binnen de instelling, of op een meer langdurige basis door een reeks gebeurtenissen of de implementatie van een institutioneel project. Uiteindelijk stellen deze cellen de omkaderende teams in staat om beter te reageren op bepaalde situaties, om een duidelijk kader en duidelijke grenzen te stellen met betrekking tot aanvaardbaar gedrag en om studenten, begunstigden en hun naasten een luisterend oor te bieden waar ze hun moeilijkheden en vragen kwijt kunnen en passende antwoorden of advies kunnen krijgen.

Of ze nu actief zijn in gespecialiseerde scholen of instellingen, de EVRAS-cellen staan onder het toezicht van de Fédération laïque des centres de planning familial (FLCPF) via het Centre de ressources Sexualités et Handicaps.

Verschillende structuren en projecten kunnen relevante informatie over EVRAS verschaffen.

• De centra voor gezinsplanning bieden uitgebreide informatie over het liefdesleven en het seksleven, gericht op jongeren en volwassenen met of zonder handicap, personen die seksueel actief zijn, hun naasten, professionals of personen die anderzijds betrokken zijn. Ze bieden medische consultatie (anticonceptie, opvolging van zwangerschappen, prenataal advies, vrijwillige of onvrijwillige zwangerschapsonderbreking, screening op seksueel overdraagbare aandoeningen enz), psychologische, sociale, juridische of seksuologische consultaties, huwelijkstherapie en gezinsbemiddeling.
• LoveAttitude is een project van de centra voor gezinsplanning in Wallonië en Brussel. Het gaat over onderwerpen als seksualiteit, toestemming, anticonceptie, het geboortecijfer, seksueel overdraagbare aandoeningen, geweld, enz.
• De website EVRAS.be werd meer bepaald ontwikkeld door de Fédération laïque des centres de planning familial (FLCPF) en de Fédération des centres pluralistes de planning familial (FCCPF). Het biedt professionals (opvoeders, leerkrachten, toezichthouders in instellingen, enz.) en gezinnen middelen om vragen te beantwoorden en, waar nodig, personen te ondersteunen in hun emotionele leven, hun liefdesleven of hun seksleven, met respect voor hun privacy.
• Het Centre de ressources bruxellois Sexualités et Handicaps is opgericht door de Fédération laïque des centres de planning familial (FLCPF) als dienst voor de documentatie, informatie en uitwisseling op het vlak van het relationeel, emotioneel en seksueel leven van alle personen met een handicap, ongeacht leeftijd of handicap. Het doel is om de toegang tot seksuele en reproductieve rechten voor personen met een handicap onder de best mogelijke omstandigheden te bevorderen, in het bijzonder door ervoor te zorgen dat er rekening wordt gehouden met hun mening. Het centrum beantwoordt ook juridische en ethische vragen over de seksualiteit van personen met een handicap.
• enVie d'amour is in de eerste plaats een tweejaarlijkse beurs georganiseerd door AVIQ in samenwerking met partners die actief zijn op het gebied van EVRAS en handicaps, waaronder de dienst PHARE. Er worden workshops, bewustmakingsactiviteiten, debatten, conferenties en vele andere activiteiten georganiseerd rond seksualiteit, liefde, plezier, keuzevrijheid, ouderschap, vriendschap, relaties, enz. Naast de beurs biedt enVIE d'amour ook doorlopend hulpmiddelen, opleidingen en ondersteuning rond EVRAS.

Een aantal verenigingen bieden ook seksuele ondersteuning voor personen met een handicap.

• AditiWB is een vereniging die advies, informatie en praktische oplossingen biedt op het gebied van seksualiteit, zodat personen met een handicap zich kunnen uiten in hun seksualiteit, alleen of met z'n tweeën, met respect voor hun privacy. De ondersteuning is gericht op elke persoon met een handicap, hun partners, hun naasten, familieleden én professionals uit de gehandicaptensector (verblijfsinstellingen, begeleidingsdiensten, enz.). AditiWB kan personen met een handicap ook helpen om kwaliteitsvolle seksuele hulp te vinden die aan hun specifieke behoeften beantwoordt en waarop ze kunnen vertrouwen.
• Haxy is een website waar u anoniem vragen kunt stellen aan gezondheidsprofessionals en betrouwbare, begrijpelijke antwoorden krijgt over het emotionele en seksuele leven van personen met een handicap. Het is vooral gericht op personen met een motorische handicap en op de naasten van personen met een verstandelijke handicap. Het is een project van de Waalse vzw ARAPH en wordt gesteund door het Waals Gewest en de Federatie Wallonië-Brussel.

Ouderschap kan niet geïmproviseerd worden. Verenigingen kunnen personen met een handicap begeleiden bij hun hele parcours als ouders, van voor tot bij de geboorte en het leven als ouder dat erna komt.

• SISAHM, een begeleidingsdienst voor personen met een verstandelijke handicap, biedt ouderschapsondersteuning met als doel zowel de persoonlijke keuze om ouder te worden als het welzijn en de rechten van het kind te respecteren.
• De Brailleliga begeleidt ouders met een visuele handicap bij het zorgen voor een pasgeboren baby: dagelijkse taken zoals het voeden, verzorgen en wassen van het kind, de keuze voor het juiste materiaal voor kinderverzorging, veiligheid in huis, aanpassingen aan het huis, toegang tot informatie, enz.
• Esenca is een vereniging die opkomt voor de belangen van personen met een handicap. Ze hebben de brochure ‘Être parent’ (Ouder zijn) ontwikkeld, geschreven in eenvoudige taal, waarin alle onderwerpen behandeld die relevant zijn voor ouders met een verstandelijke handicap.

Op emotioneel en seksueel vlak is bepaald gedrag verboden. Er zijn organisaties die helpen bij de preventie ervan of bij slachtofferhulp.

• Garance is een vereniging voor de verdediging en preventie van geweld tegen vrouwen. Ze ontwikkelt projecten die specifiek gericht zijn op vrouwen met een handicap zodat ze hun veiligheid in eigen handen kunnen nemen en zichzelf verdedigen of ongepast gedrag kunnen voorkomen.
• Het Zorgcentrum na Seksueel Geweld is gevestigd in het Sint-Pieter ziekenhuis. Het biedt onmiddellijk opvang na seksueel geweld: medische zorg, forensisch onderzoek, psychologische hulp, de mogelijkheid om een klacht neer te leggen, enz.
• SOS Viol biedt een 24-uurs hulplijn en een chatroom waar slachtoffers van seksueel geweld met iemand kunnen praten en (psychologische, medische, juridische, enz.) eerstelijnshulp krijgen. Niet alleen slachtoffers kunnen er terecht, maar ook personen die slachtoffers van seksueel geweld kennen.